አርዕስተ ዜና

በጣፋጩ አማራጭ ወደ ጣፈጠ ህይወት !

15 Apr 2017
2315 times

ከአረጋዊ መዝገበ (ኢዜአ )

በኢኮኖሚ የበለፀጉ ተብለው የሚጠሩት የዓለም ሃገራት አሁን የደረሱበትን የእድገት ደረጃ ላይ እንዲገኙ  ቁልፍ ሚና ከተጫወቱ ዘርፎች መካከል በግብርና ላይ የተመሰረተ የህብረት ስራ ማህበራት እንቅስቃሴ አንዱ መሆኑን  መረጃዎች ይጠቁማሉ ።

ግብርና ዘርፈ ብዙ ሰብሎች የሚያካትት ቢሆንም በአሁኑ ፅሁፍ ትኩረት ያደረግነው ግን ስኳር ድንችን ነው ። አገራት ህዝባቸውን  በህብረትና በግል እያንቀሳቀሱ ስኳር ድንች የፈጥኖ ደራሽ ሚናውን እንዲጫወትና በምግብ ሰብል ፈጥነው እራሳቸውን እንዲችሉ ለማድረግ ተጠቅመውበታል ።

በስኳር ድንች ልማት በስፋት ተንቀሳቅሰው ውጤታማ ከሆኑ 100 የዓለም አገራት መካከል ታላቋ ቻይና ግንባር ቀደም ተጠቃሽ መሆኗን  የኤርላንድ ዓለም አቀፍ የስኳር ድንች ምርምር ማእከል መረጃ ያመላክታል ።

ዜጎች የስኳር ድንች ምርትና ቅጠል ከተጠቀሙ የምግብ ዋስትና ከማረጋገጥ አልፈው ተጨማሪ የገቢ ምንጭ ሆኖ ያገለግላቸዋል ። ሃይል ሰጪ ንጥረ ነገር እንዲያገኙም ይረዳል ። በቪታሚን ኤ ፤ ቢ፤ ሲና ኢ ንጥረ ነገር የበለፀገ ነው የሚሉት በአየርላንድ ዓለም አቀፍ የስኳር ድንች ምርምር ማእከል የመቀሌ ቅርንጫፍ ሀላፊ ዶክተር ሃይላይ ተስፋይ ናቸው ።

በሃገራችን የተለያዩ ክልሎች ውስጥ ህዝቡ የስኳር ድንች ልማትና አጠቃቀም ለምግብ ዋስትና መረጋገጥና ለገቢ ምንጭ ማሳደጊያ እንዲጠቀምበት መንግስትና ማእከሉ ለአራት አመታት ያክል እየሰሩ መቆየታቸውን ዶክተር ሃይላይ  ይናገራሉ ። ህዝቡንም በየደረጃው ተጠቃሚ ማድረግ ተችሏል ።

ማእከሉ ከትግራይ ክልል ዕርሻና ገጠር ልማት ቢሮ ጋር ተቀናጅቶ መስራት ከጀመረ አምስት ዓመታት አስቆጥሯል ።  በ13 ወረዳዎች ውስጥ ለሚገኝ ህዝብ የስኳር ድንች አመራረትና አጠቃቀም የማላመድ ስራም ተከናውኗል ።

በተጠቀሱ ወረዳዎች ውስጥ ለሚገኙ በሺህ ለሚቆጠሩ አባውራ አርሶ አደሮች የአሰልጣኞች ስልጠና እንዲወስዱም ተደርጓል።

በእንጀራ፤በቂጣ፤በገንፎ፤በወጥና በሌሎች መልክ እየተዘጋጀ ሊቀርብ እንደሚችል ህዝቡ እየተገነዘበ በመምጣቱ በአሁኑ ሰዓት በሁሉም አካባቢ እየተስፋፋ ይገኛል ነው ያሉት ።

በክልሉ በተደረገው የተቀናጀ ጥረት ዜጎች ድህነትን በማስወገድና ጤንነትን በማረጋገጥ ስኳር ድንች የሚኖረውን ፋይዳ እየተገነዘቡ እንዲመጡ ማስቻሉንም ያስረዳሉ ።

በተለይ በክልሉ የሚገኙ በሺዎች የሚቆጠሩ ተማሪዎች የስኳር ድንች ምግብ ፕሮግራም እንዲጀምሩ በመደረጉ የተመጣጠነ ምግብ እንዲያገኙ ከማድረግ አልፎ ንቁ አእምሮ ይዘው ትምህርታቸው እንዲከታተሉ አስችሏል ። ተጠናክሮ እንዲቀጥልም እየተሰራ ነው ሲሉ ዶክተር ሀይላይ አስረድተዋል።

በትግራይ ምስራቃዊ ዞን ሃውዜን ወረዳ ውስጥ ‘‘መጋብ‘‘ ተብሎ በሚጠራው ገጠር ቀበሌ ነዋሪ የሆኑ አርሶ አደር  ገብረህይወት ካህሳይ እንዳሉት ሁለት ጥማድ ማሳቸውን በስኳር ድንች ማልማትና መጠቀም ከጀመሩ ሶስት ዓመታትን አስቆጥረዋል።

በዓመት ከሁለት ጥማድ መሬታቸው በሁለት ዙር 100 ኩንታል የስኳር ድንች ምርት በማግኘት ገቢያቸውን እንዲያሳድጉና  በምግብ ሰብል እራሳቸውን እንዲችሉ ዋስትና ሆኖአቸዋል ።

ከሁለት ጥማድ መሬታቸው በዓመት ሁለት ዘር የስኳር ድንች ቁርጥራጭና ፍራፍሬ እያለሙ ገበያ ላይ አንድ ኩንታል ከ600 እስከ 700 ብር ድረስ እየሸጡ መሆናቸውንም ይናገራሉ።

የራሳቸውና የቤተሰቦቻቸው የተመጣጠነ የምግብ ዋስትና ከማረጋገጥ ባለፈ በኣካባቢያቸው ለሚገኙ ከሁለት ሺህ ለሚበልጡ አርሶ አደሮች ዘር በመስጠትና ልምዳቸውን በማካፈል ሞዴል ሆነው በማገልገል ላይ ናቸው ።

እስከ ኤርላንድ ድረስ ተጉዘውም የስኳር ድንች ተማራማሪ አርሶ አደር ተብሎው እንዲጠሩና የገንዘብና ሌሎች ሽልማቶችን እንዲያገኙ መንገድ እንደከፈተላቸው አርሶ አደር ገብረይህወት ይገልፃሉ።

በደቡባዊ ምስራቅ ዞን የእንደርታ ወረዳ ልዩ ስሙ ‘‘የጨለቆት‘‘ ገጠር መንደር ነዋሪ አርሶ አደር ካልኣዩ ህሉፍ በስኳር ድንች ልማት ተሳታፊና ተጠቃሚ ናቸው ።

ለሰባት ተከታታይ ዓመታት በሱዳን አገር በስደት ላይ ቆይተው ወደ አገራቸው ከተመለሱ ሁለት ዓመት ሆኖአቸዋል ።   በስኳር ድንች ልማት ከተሰማሩ ወዲህ አዲስ ህይወት መምራት መጀመራቸውን ይናገራሉ ።

አሁን አንድ ጥማድ የእርሻ ማሳ በወር ሁለት ሺህ ብር ተከራይተው በቁርጥራጭ ስኳር ድንች እንዲሸፈን ሌት ተቀን በመስራት  በዓመት ከ65 ኩንታል በላይ ምርት እያገኙ መሆናቸውን ገልጸዋል።

በኣካባቢያቸው ለሚገኙና ለመቀሌ ከተማ የተለያዩ የህብረተሰብ ክፍሎች አንዱን  ኩንታል በ600 ብር ሂሳብ እያከፋፈሉ መሆናቸውን ተናግረዋል፡፡

አርሶ አደሩ ከስኳር ድንች ምርትና ቁርጭራጭ በመሸጥ በአሁኑ ጊዜ 75 ሺህ ብር ቆጥበዋል ።

በአካባበቢያቸው ለሚገኙ 30 የሚሆኑ ሴት አርሶ አደሮች  የስልጠና  ድጋፍ ሰጥተዋል ። ሴት አርሶ አደሮቹ የስኳር ድንች ዘር እያለሙ ለገበያ እንዲያውሉና ህይወታቸውን እንዲለውጡ ድጋፍ ማድረጋቸውንም አርሶ አደር  ካልኣዩ ያስረዳሉ ።

በአርሶ አደሩ እገዛ በጨለቆት የገጠር መንደር  የሚገኙ ሴት አርሶ አደሮች በማህበር ተደራጅተው ወደ ስኳር ድንች ልማት ገብተዋል ። የማህበሩ  አስተባባሪ  ወይዘሮ  ትርሃስ ወልዱ  ቁርጥራጭ ስኳር ድንች ማልማት ከጀመሩ ሴት አርሶ አደሮች መካከል አንዷ ናቸው ።

ልማቱ ራሴንና ልጆቼን  የተመጣጠነ ምግብ እንድናገኝ ረድቶናል ። በየዓመቱም ከስኳር ድንች ሽያጭ 15ሺህ ብር ድረስ ገቢ ማግኘት ችያለሁ ብለዋል - ወይዘሮዋ ። ምግብ ዋስትና ከማረጋገጥ ኣልፎ  በተለይም ለህፃናት በሽታ የመከላከል አቅማቸው እንዲያድግና ንቁ  እንዲሆኑ እገዛ እንዳደረገላቸው ተናግረዋል፡፡

በኤርላንድ መንግስት ድጋፍ የሚደረግለት አለም አቀፍ የድንች ማእከል በክልሉ ስኳር ድንች ለማላመድ ላለፉት አምስት አመታት ጥረት ሲያደርግ ቆይቷል፡፡

በተለይም በምገባ ፕሮግራም የሚደገፉ አንደኛ ደረጃ ትምህርት ቤቶች  ስኳር ድንች በምግብነት እንዲለመድ ለህፃናት ተማሪዎች ቀቅሎ የመመገብ ስራ ተጠናክሮ ቀጥሏል ።

በትግራይ ክልል እርሻና ገጠር ልማት ቢሮ የመስኖ ልማት ንኡስ የስራ ሂደት አስተባባሪ አቶ ሰለሞን ገብረስላሴ  እንደገለፁት የምግብ ዋስትና እጥረት ባለባቸው ወረዳዎች  አርሶ አደሮች  ስኳር ድንች እንዲያለሙ እየተደረገ ነው ።

በክልሉ የስኳር ድንች በስፋት በመስኖ ማልማት እንዲቻል በአሁኑ ወቅት  አራት ነጥብ አራት ሚሊዮን ቁርጥራጭ ስኳር ድንች ችግኝ ማከፋፈል ተጀምሯል ብለዋል።

በዚህም  ከ14 ሺህ 600 በላይ የቤተሰብ መሪዎች የስኳር ድንች ምርት ተጠቃሚ ይሆናሉ ተብሎ ይጠበቃል  ። ለቁርጥራጭ ስኳር ድንች ተክል መግዢያ የሚውል ሁለት ነጥብ ሁለት ሚሊዮን ብር የገንዘብ ድጋፍ ከጀርመን ቴክኒክና ልማት ተራድኦ ድርጅት ድጋፍ ተገኝቷል ።

 ፀረ ድህነት ትግላችን ሊያፋጥኑ የሚችሉ ሀብቶች በእጃችን አሉ ። በአግባቡ ከተጠቀምንበት ያለጥርጥር ድህነት ይሸነፋል ። ስኳር ድንች እየጣፈጠ የህይወት መንገዳችን የሚያጣፍጥ አማራጭ ሆኖ ቀርቧል ። አማራጩን በንቃት መጠቀም ደግሞ ከእኛ ይጠበቃል ።

ኢዜአ ፎቶ እይታ

በማህበራዊ ድረገፅ ይጎብኙን

 

የውጭ ምንዛሪ

<!-Foreign Exchange Rates widget - HTML code - fx-rate.net -->

<!-end of code-->